Dr Bogdan Tchórz (Politechnika Gdańska)

CSR - Kętrzyn Dobre praktyki w dziedzinie CSR zostały już wybrane i szczegółowo opisane, naszą rolą jest teraz je upowszechniać. Główna bariera w myśleniu przedsiębiorcy o praktykach CSR polega na tym, że na początku nie rozumie on, dlaczego i za co ma właściwie odpowiadać przed społeczeństwem, skoro opieka to obowiązek państwa, a on sam ma na głowie dostatecznie dużo zobowiązań.

Wróćmy jeszcze do naszych rozważań, że to właśnie przedsiębiorcy są elitą społeczeństwa. Zastanówmy się, co zdecydowało, że w Stanach Zjednoczonych w ciągu 100 lat funkcjonowania organizacji, która nie była państwem, rozwinęła się ona do najpotężniejszej gospodarki świata. Zdecydowała o tym przede wszystkim ludzka zaradność, przedsiębiorczość i gotowość do ponoszenia ryzyka.

CSR - Kętrzyn Posłużę się polskim przykładem. Przedsiębiorca zamówił szklane rurki z hartowanego szkła. Firma spedycyjna przywiozła zapakowany odpowiednio towar, pracownik go przyjął i zrzucił paczki na ziemię. Z tysiąca rurek pozostało tylko kilka całych. Pytanie brzmi – kto ponosi odpowiedzialność za straty?

Na tym przykładzie widać wyraźnie, że odpowiedzialność pracodawcy jest większa i znacznie bardziej dolegliwa, niż pracownika czy kooperanta. Dyskontowanie dóbr powinno być więc zupełnie inaczej rozumiane, inaczej rozłożone.  A to z kolei się wiąże z eksplorowaniem  zasobów, w tym także zasobów ludzkich. Szacuje się, że do końca tego stulecia z powierzchni Ziemi zniknie nawet do 50 proc. gatunków roślin i zwierząt i tyleż samo powierzchni lasów. Jednym z zasobów eksplorowanych jest także człowiek, stąd potrzeba ustalenia reguł tej eksploatacji.

CSR - Kętrzyn Zarządzanie potencjałem pracowników, wynagradzanie i ocena pracownika jako determinanty rozwoju kapitału ludzkiego to kluczowe elementy kształtujące relacje na linii pracodawca – pracownik. W te relacje jest wpisany odwieczny dylemat – ten, który daje, uważa, że daje dużo, a ten, który dostaje, uważa, że dostaje mało. Żaden pracodawca nie powie – o, ten pracownik daje z siebie wszystko. Poziom naszego wynagrodzenia aż tak nie boli, dopóki go nie rozpatrujemy w kontekście, ponieważ mamy skłonności do porównywania, a rzadko porównujemy się do mieszkańca biednego państwa Afryki, za to często porównujemy się do własnego szefa. Jeżeli mamy zachować zdrowe relacje między pracownikiem a pracodawcą, stosunek wynagrodzeń powinien wynosić 1:7. Używamy liczb, a nie określeń płaca sprawiedliwa czy moralna, ponieważ nie są to kategorie ekonomiczne. Warunek jest jeden – wynagrodzenie pozwala na godne życie.

CSR - Kętrzyn Naczelna zasada firmy M+S Hydraulik, naszego bułgarskiego partnera w projekcie, brzmi: w gospodarce rynkowej o wartości firmy decyduje kapitał ludzki, rozumiany jako potencjał pracowników, bo ma on decydujący wpływ na osiąganie celów firmy.

Kolejny przykład – zbudowano dwie bardzo podobne firmy i zmierzono po czasie efekty ich funkcjonowania. Okazały się one zupełnie nieporównywalne. W czym tkwiła zagadka sukcesu jednej z nich, a porażki drugiej? W potencjale pracowników. Pytanie – czy każdy pracownik jest najważniejszy?

Starosta bartoszycki – oczywiście, nie każdy pracownik, mówiąc potocznie – właściwy człowiek na właściwym miejscu.

Dr Bogdan Tchórz – kolejny przykład: przyszedł kolega do dużego przedsiębiorcy z prośbą o zatrudnienie syna. Przedsiębiorca się zgodził, po jakimś czasie syn znajomego wyniósł z firmy narzędzia, z czym się nawet nie specjalnie krył. Został zwolniony. Przychodzi ponownie ojciec i pyta, dlaczego ten zwolnił syna. Pracodawca odpowiada, że syn go okradł. Ojciec na to – przecież nie okradł ciebie, tylko zakład pracy. CSR - Kętrzyn Na tym przykładzie mamy sobie uświadomić, że standardy powinny obowiązywać nie tylko pracodawców, ale i pracowników. Zadaniem pracodawcy jest wykreowanie pracownika bardziej przydatnego firmie i jednocześnie bardziej zadowolonego z pracy. Aby w firmie wprowadzać zasady CSR, muszą w niej panować partnerskie stosunki. To wszystko przekłada się na wizerunek firmy, który w czasie globalnej gospodarki ma coraz większe znaczenie (casus fabryki odzieżowej z Bangladeszu, w której katastrofie zginęli pracownicy, a społeczność międzynarodowa zbojkotowała jej wyroby). Dobry wizerunek firmy jest powodem do satysfakcji dla pracowników, a pracodawcy przynosi pozytywne postrzeganie firmy. Korzyści są więc obopólne, ale i oczekiwania są obopólne – pracowniku – bądź lojalny i promuj firmę, pracodawco – bądź uczciwy w stosunku do pracowników i klientów, stosuj zasady CSR w praktyce, a nie tylko na papierze.

 

CSR - Kętrzyn Łukasz Różankowski (Instytut Społecznej Odpowiedzialności Organizacji)

Z badań wynika, że wiedza o CSR jest powiązana z wielkością przedsiębiorstwa. Dotyczy to także pracowników – im ich więcej, tym ich wiedza i świadomość są pełniejsze. Generalnie jednak przyjmujemy, że obserwowane patologie w zakresie BHP powinny nas doprowadzać do szukania rozwiązań i wprowadzania dobrych praktyk.

 

CSR - Kętrzyn Dr Zygmunt Mietlewski (Akademia Morska w Gdyni)

Wróćmy do dysproporcji w konsumpcji. Człowiek jako jednostka ma do dyspozycji 1,8 ha powierzchni Ziemi, natomiast obecnie wykorzystuje średnio 2,2 ha, co pokazuje, że żyjemy na kredyt. Aby żyć na takim poziomie, jak obecnie, za 5-6 lat będziemy potrzebować jeszcze pięć globów ziemskich. Siła człowieka wyrównała się więc z siłami natury, można nawet powiedzieć, że przewaga jest po stronie człowieka. Z drugiej strony zaś jesteśmy w stanie ratować środowisko zaledwie w skali 10 proc. Nasuwa się memento – Wyspy Wielkanocne, gdzie rabunkowa gospodarka człowieka doprowadziła ok. roku 1680 do wycięcia ostatniego drzewa, a to skończyło się kanibalizmem. Takie są skutki działań człowieka, zastanówmy się jednak nad przyczynami. Odpowiedź brzmi także w ludzkiej przedsiębiorczości, która sama w sobie nie jest zła, lecz trzeba nią umiejętnie zarządzać. Na nic się nie zda przedsiębiorczość człowieka, jeśli nie przetrwa gatunek ludzki. Nie mam za to wątpliwości, że Ziemia bez człowieka poradzi sobie doskonale.

 

Andrzej Zygmunt

Przewodniczący Związku Zawodowego „Metalowcy” Zakładów Philips Lighting Poland, Oddział w Kętrzynie

CSR - Kętrzyn Brałem już udział w szkoleniach i konferencjach z zakresu CSR, byłem także u naszego partnera w Bułgarii, więc zagadnienia tu poruszane nie są dla mnie nowe. Rozwiązania te są stosowane w moim zakładzie pracy, choć niekoniecznie nazywają się tak samo. Pracownicy przyjęli je bardzo naturalnie już 18 lat temu, kiedy firma się przekształcała i tak je obecnie traktują – jako rozwiązania oczywiste. Pod tym względem więc łamiemy stereotypy powiązane z wizerunkiem związków zawodowych, protestujących z transparentami i podkładających petardy. CSR - Kętrzyn W moim zakładzie pracy działają trzy centrale związkowe i co roku wspólnie siadamy do negocjacji z kierownictwem firmy, a jak trzeba, to częściej. Mamy jednak pełną wiedzę o kondycji firmy i jesteśmy współtwórcami procesów. Bywają sprzeczne interesy, ale wtedy za każdym razem siadamy do rozmów, czasem to trwa krócej, czasem dłużej, ale obie strony są gotowe do kompromisów. Wychodzimy ze wspólnego założenia, że przedsiębiorstwo jest najważniejsze, co na tych konferencjach też jest podkreślane. Firma jest tak samo ważnym podmiotem, jak pracodawca i pracownik, a może nawet najważniejszym, bo warunkuje działanie dwóch pozostałych.

 

Ewa Domeracka – Moderator Kampanii Upowszechniającej

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Kategoria: CSR